Eski halk hafızasında "yüksek korunaklı kale yapı" anlamında "Birca Belek" olarak adlandırılan Nuhrut kilisesinin dinsel nitelik kazanmadan önce bir karakol yapı olabileceği değerlendiriliyor.
Roma'nın askeri ve sivil yapılarının,M.S.4-6 yy.da Hristiyanlığın bölgede yerleştiği dönemde dinsel yapılara dönüşmesi veya bir arada kullanılmasının bölgesel karakteristik olduğu düşünüldüğünde,Nuhrut kilise yapısının da öncesinde askeri işlevsellikte olması güçlü bir ihtimal olarak yorumlanıyor.
Roma'da Hristiyanlığın resmi din olarak kabul edilmesinden sonra, Roma'nın savunma hattında strateji değiştirerek, sınır boyundaki bazı askeri gözlem kuleleri, küçük kale/karakol yerleşimlerinde yerel Hristiyan halkı tutmak ve tahkim etmek için bazı karakol noktalarını manastır-kilise kompleksine dönüştürmesi,Nuhrut için de bu ihtimali güçlendiriyor.
Nuhrut'ta kilise yapının yakın çevresinde müştemilat temelleri, kaya oyuğu sarnıçlar, yeraltı galerileri, kaya mezarları gibi yan yapıların bulunması, buranın tek bir izole kilise yapısından ibaret olmayıp, donanımlı bir tahkimat ve kırsal yaşam alanı kompleksi olduğunu gösteriyor
Kilise ve çevresindeki yapı kalıntılarının diğer yerleşim unsurları ile bağlantılarının ortaya çıkarılması ve kompleks bütünlüğü içinde değerlendirilmesi için burada arkeolojik kazı çalışması ihtiyaç duyuluyor.
Hüseyin Bozkurt'un Haberi/Birecik